Od 3 lat władze samorządowe woj. małopolskiego występują do przedstawicieli rządu oraz administracji rządowej,
Od 3 lat władze samorządowe woj. małopolskiego występują do przedstawicieli rządu oraz administracji rządowej, oczekując kompleksowego rozstrzygnięcia spraw własności nieruchomości z zamkiem w Wiśniczu (zamek Lubomirskich) oraz oszacowania nakładów, jakie skarb państwa poniósł na remont i konserwację zamku.
Sygnalizuję, że prowadzone w roku 1987, w roku 1989, a także w latach 1996-1997 z powództwa skarbu państwa postępowania sądowe o stwierdzenie z mocy prawa przejścia własności zamku na rzecz skarbu państwa nie zostały prawomocnie zakończone. Z braku reprezentacji po stronie wpisanych w księdze wieczystej właścicieli - Zjednoczenia Rodowego Książąt Lubomirskich postępowanie zostało zawieszone i do dnia dzisiejszego nie zostało ponownie podjęte.
Województwo małopolskie nie ma tytułu prawnego do działania w imieniu skarbu państwa i poddania kontroli sądowej sprawy przejścia własności przedmiotowej nieruchomości na rzecz skarbu państwa. Ostatnio (28 października 2002 r.) wojewoda małopolski wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez woj. małopolskie nieruchomości zabudowanej zamkiem. Decyzją tą wojewoda małopolski wskazał także, że nieruchomość ta stanowi własność Hieronima ks. Lubomirskiego w 2/22 cz. i Zjednoczenia Rodowego Książąt Lubomirskich.
Proszę, aby pan minister skarbu odpowiedział, czy - biorąc pod uwagę wcześniejsze postępowanie sądowe - nie będą podejmowane przez przedstawicieli administracji rządowej żadne działania zmierzające do nabycia nieruchomości przez skarb państwa z mocy prawa. Dnia 12 marca 2002 r. minister kultury pan Andrzej Celiński w odpowiedzi na interpelację w tej sprawie stwierdził, że: ˝wojewoda małopolski, reprezentujący skarb państwa, winien rozpatrzyć, czy istnieją podstawy prawne do ustanowienia własności skarbu państwa na tej nieruchomości, czy należy wystąpić z powództwem przeciw Zjednoczeniu Rodowemu Lubomirskich o zwrot poniesionych przez skarb państwa nakładów na odbudowę budowli wchodzących w skład zamku w Starym Wiśniczu, w okresie od roku 1945 do chwili obecnej˝. Proszę o odpowiedź, czy i jakie działania w tej sprawie zostały podjęte?
W okresie władania zamkiem przez skarb państwa na rzecz odbudowy i utrzymania obiektu poniesione zostały bardzo wysokie nakłady finansowe, które nie zostały w żaden sposób zabezpieczone, np. poprzez wpis na hipotekę.
Wielokrotnie w tej sprawie władze samorządowe woj. małopolskiego zwracały się do reprezentantów skarbu państwa o zabezpieczenie poniesionych nakładów, przekazując jednocześnie kopię posiadanych i pozyskanych materiałów źródłowych. Wojewoda małopolski zdecydował ostatnio o opracowaniu operatu szacunkowego dla ustalenia wartości nakładów poczynionych przez skarb państwa na remont zamku w Wiśniczu. Praca ta zostanie ukończona na początku roku 2003 i może stanowić podstawę do wystąpienia przez wojewodę małopolskiego o dokonanie wpisu zabezpieczenia na hipotece nieruchomości zamku w Wiśniczu poniesionych nakładów.
Proszę o odpowiedź, czy i w jakim terminie ministerstwo skarbu może dokonać cesji wierzytelności skarbu państwa z nakładów poczynionych na remont i konserwację zamku na rzecz samorządu woj. małopolskiego?
Ważny dla tego procesu jest fakt, że rodzina Lubomirskich uzyskała wpis w Krajowym Rejestrze Sądowym o rejestracji stowarzyszenia ˝Zjednoczenie Rodowe Lubomirskich˝ KRS 0000074334, a z przedstawionych dokumentów może wynikać, że istnieje następstwo prawne ze zjednoczeniem zatwierdzonym reskryptem wysokiego c.k. namiestnika we Lwowie z dnia 5 maja 1907 r. Przedstawiciele Zjednoczenia Rodowego Lubomirskich, powołując się na wpis w księgach wieczystych dotyczący prawa własności nieruchomości obejmującej zamek w Wiśniczu i uzyskanie rejestracji stowarzyszenia, oczekują wydania do posiadania przedmiotowego zamku. Jednocześnie Zjednoczenie Rodowe Lubomirskich wystąpiło do władz woj. małopolskiego z propozycją ustanowienia fundacji, której fundatorami byłoby zjednoczenie i woj. małopolskie. Dla dalszych działań samorządu województwa w tej sprawie nieodzowne jest szybkie podjęcie działań przez ministra skarbu w kwestii cesji uwidocznionych nakładów skarbu państwa na rzecz woj. małopolskiego.
W obecnej sytuacji woj. małopolskie oczekuje pilnego podjęcia działań przez administrację rządową. Dodać należy, że zagospodarowanie zamku w Wiśniczu jest jednym z priorytetów ujętych w strategii rozwoju woj. małopolskiego, a dla otoczenia zamku ochroną utworzyło w nim Oddział Muzeum Okręgowego w Nowym Sączu. Minister kultury odmówił władzom samorządowym woj. małopolskiego likwidacji tego oddziału, warunkując to działaniami, jakie musi podjąć wojewoda małopolski w sprawie nakładów skarbu państwa na rzecz zamku.
Jak z tego wynika, jakiekolwiek dalsze działania suwerennego samorządu województwa warunkowane są działaniami lub brakiem tych działań ze strony administracji rządowej, co kuriozalnie ogranicza podmiotowość samorządu województwa i nie pozwala na wypełnianie zadań przypisanych ustawą kompetencyjną.
Przedstawiając ministrowi skarbu oraz ministrowi kultury powyższą interpelację, wierzę, że w ten sposób państwo wywiąże się z ustawowego obowiązku troski o dobra kultury i zachowanie dziedzictwa kulturowego.
Zważywszy na pojawiającą się możliwość konstruowania planów ochrony zabytkowego zamku w Wiśniczu z woli władz samorządowych woj. małopolskiego, proszę panów ministrów o udzielenie odpowiedzi na pytanie, jakie działania podejmie administracja rządowa, aby ostatecznie rozstrzygnąć kwestie prawne dotyczące własności nieruchomości z zamkiem w Wiśniczu oraz kiedy oszacowane zostaną nakłady, jakie skarb państwa poniósł na remont i konserwację zamku w Wiśniczu?
Z poważaniem
Poseł Paweł Graś
Kraków, dnia 20 grudnia 2002 r.